Ένα δίλημμα προκύπτει όταν καλούμαστε να επιλέξουμε ανάμεσα σε δύο εναλλακτικές που είναι δύσκολες ή αβέβαιες. Κάθε εναλλακτική συνοδεύεται από συνέπειες, και συνήθως καμία τους δεν φαίνεται ιδανική. Οι επιλογές σε ένα δίλημμα, συνήθως, είναι αμοιβαία αποκλειόμενες. Αυτό σημαίνει πως επιλέγοντας τη μία, εγκαταλείπουμε ή θυσιάζουμε την άλλη. Αυτό μπορεί να σημαίνει απώλεια πιθανών οφελών ή αποδοχή αρνητικών επιπτώσεων. Τα διλήμματα μπορεί να κατηγοριοποιηθούν ως εξής:
- Ηθικά: Όταν πρέπει να αποφασίσουμε μεταξύ μιας ηθικά ορθής απόφασης και μιας άλλης που ενδεχομένως εξυπηρετεί καλύτερα τα προσωπικά μας συμφέροντα, αλλά συγκρούεται με τον ηθικό μας κώδικα.
- Προσωπικά: Όταν καλούμαστε να διαλέξουμε ανάμεσα σε δύο προσωπικές επιλογές που μπορούν να επηρεάσουν καθοριστικά τη ζωή μας.
- Στρατηγικά: Όταν πρέπει να επιλέξουμε ανάμεσα σε δύο στρατηγικές που ενέχουν ρίσκο, τόσο σε σχέση με τα πιθανά οφέλη όσο και με τις συνέπειές τους.
«Με ποια κριτήρια εξετάζουμε και αξιολογούμε τα προσωπικά μας διλήμματα;» Για τη λήψη τέτοιων αποφάσεων, συχνά:
- Ζυγίζουμε τις ηθικές μας αξίες και αρχές.
- Αξιολογούμε αν οι επιλογές μας συνάδουν με το όραμα και τους μακροπρόθεσμους στόχους μας.
- Τις εξετάζουμε με βάση τις προτεραιότητες μας.
- Αναλογιζόμαστε τις συνέπειες και τα πιθανά οφέλη της κάθε επιλογής.
- Ελέγχουμε τους διαθέσιμους πόρους και τον χρόνο που έχουμε στη διάθεσή μας.
- Αξιολογούμε το επίπεδο ευθύνης μας απέναντι στους άλλους.
Αξιολογώντας όλα τα παραπάνω προτείνω να αναρωτηθούμε: «Ποιοι παράγοντες είναι καθοριστικότεροι για εμάς όταν βρισκόμαστε αντιμέτωποι με ένα δίλημμα;»
Με αγάπη
Θανάσης Παπαναστασίου
